Emisja z silosu – pozwolenie na emisję czy zgłoszenie? Praktyczny poradnik

Silosy i inne zbiorniki materiałów sypkich (np. mąka, cement, wapno, kruszywa, pasze, granulaty) to typowe źródła emisji pyłu do powietrza – zwłaszcza w strefach załadunku/rozładunku, podczas pneumatycznego transportu materiału oraz przy odpowietrzaniu zbiornika. W praktyce najczęstsze pytania brzmią: czy silos wymaga pozwolenia na emisję, czy wystarczy zgłoszenie, oraz jakie dokumenty trzeba przygotować.

W artykule wyjaśniamy zasady kwalifikacji emisji z silosów, pokazujemy „mapę decyzji” i podajemy checklisty danych, które ułatwiają szybkie i poprawne uporządkowanie tematu.

Silos < 50 m³ – kiedy nie jest potrzebne pozwolenie na emisję

Zgodnie z wykazem instalacji, które nie wymagają pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, instalacje w postaci zbiorników materiałów sypkich o pojemności mniejszej niż 50 m³ nie wymagają pozwolenia na emisję.

Źródło (tekst rozporządzenia na sozos.pl): Instalacje, które nie wymagają pozwolenia na emisję

Uwaga praktyczna: brak obowiązku uzyskania pozwolenia na emisję nie oznacza automatycznie braku innych obowiązków.

W zależności od parametrów instalacji i warunków prowadzenia działalności konieczna może być analiza wymogów zgłoszeniowych, standardów emisyjnych oraz obowiązków sprawozdawczych (KOBiZE) i opłatowych.

Skąd bierze się emisja pyłu z silosu

Najczęstsze punkty emisji w instalacjach z silosami to:

• odpowietrzanie silosu podczas napełniania (wyrzut powietrza z pyłem)
• złącza i króćce przy rozładunku z cysterny / big-bagów / przenośników
• transport pneumatyczny – nieszczelności oraz zrzuty
• zasypy i przesypy materiału (strefy spadu)
• czyszczenie filtrów i prace porządkowe w otoczeniu silosu

O ryzyku emisji decydują: rodzaj materiału (pylistość), sposób rozładunku, liczba cykli napełniania oraz skuteczność odpylania (filtry, szczelność instalacji, hermetyzacja przesypów).

Pozwolenie czy zgłoszenie? Mapa decyzji dla silosu

Poniższy schemat porządkuje najczęstsze przypadki. Jeżeli masz kilka silosów lub różne źródła emisji w zakładzie, analizę wykonuje się łącznie (nie tylko „jeden silos”).

Dla porównania podejścia do „pozwolenie czy zgłoszenie” zobacz też poradnik o lakierni:

Emisja z lakierni – pozwolenie czy zgłoszenie?

Jakie dane przygotować do oceny obowiązków – checklisty

Checklista techniczna (silos i instalacja)

• [ ] pojemność silosu (m³) oraz liczba silosów w lokalizacji
• [ ] rodzaj materiału sypkiego i charakterystyka pylistości (np. karta charakterystyki / karta techniczna)
• [ ] sposób napełniania: cysterna pneumatyczna, big-bagi, przenośniki, zasyp ręczny
• [ ] częstotliwość napełnień (cykle/rok) i typowe ilości materiału
• [ ] opis odpowietrzania i odpylania: typ filtra, wydajność, sposób czyszczenia, szczelność
• [ ] lokalizacja emitorów/odpowietrzeń (wysokość, usytuowanie, typ wylotu)

Checklista formalno-prawna

• [ ] czy w lokalizacji są inne źródła emisji (kotłownia, procesy technologiczne, przesypy, pakowanie)
• [ ] czy zakład posiada pozwolenie emisyjne lub zgłoszenie – oraz czy obejmuje silos
• [ ] czy w danym roku była eksploatacja instalacji i czy należy sporządzić raport do KOBiZE
• [ ] czy istnieje obowiązek naliczenia opłat za korzystanie ze środowiska (emisje do powietrza)
• [ ] czy wymagane są pomiary lub przeglądy filtrów zgodnie z dokumentacją producenta / instrukcjami eksploatacji

Emisja z silosu a KOBiZE i opłaty za korzystanie ze środowiska

Nawet jeśli silos nie wymaga pozwolenia na emisję, w praktyce może istnieć obowiązek raportowania emisji w KOBiZE oraz sporządzenia wykazu opłatowego dla emisji do powietrza (w zależności od wyników obliczeń i progów zwolnień).

Powiązane materiały i usługi na sozos.pl: Sprawozdanie do KOBiZE – poradnik | Opłaty za korzystanie ze środowiska | Pozwolenie emisyjne | Zgłoszenie emisji zanieczyszczeń

Najczęstsze błędy przy silosach (i jak ich uniknąć)

• błędne przyjęcie pojemności silosu (m³) lub pomylenie pojemności użytkowej z geometryczną
• pominięcie punktów emisji poza zbiornikiem: przesypy, rozładunek, transport pneumatyczny
• brak dokumentacji filtrów/odpylania lub niespójność między instalacją a opisem technicznym
• ocena wyłącznie „pozwolenie: tak/nie” bez sprawdzenia KOBiZE i opłat
• brak procedur eksploatacyjnych (szczelność złączy, czyszczenie, serwis filtrów), co generuje emisję fugitywną

FAQ – najczęstsze pytania o emisję z silosu

Czy silos zawsze wymaga pozwolenia na emisję?

Nie. Zgodnie z wykazem instalacji nie wymagających pozwolenia, zbiorniki materiałów sypkich o pojemności mniejszej niż 50 m³ nie wymagają pozwolenia na emisję.

Czy brak pozwolenia oznacza, że nic nie trzeba robić?

Nie. Należy zweryfikować pozostałe obowiązki (np. zgłoszenie, standardy emisyjne, KOBiZE, opłaty) oraz zadbać o skuteczne odpylanie i dokumentację.

Co najbardziej wpływa na emisję z silosu?

Pylistość materiału, sposób napełniania (np. pneumatycznie), szczelność połączeń oraz skuteczność filtracji/odpylania.

Czy kilka małych silosów (<50 m³ każdy) może zmienić ocenę obowiązków?

Ocena obowiązków dotyczy całego układu źródeł emisji w lokalizacji. Nawet jeśli pojedyncze zbiorniki nie wymagają pozwolenia, łącznie mogą występować inne przesłanki obowiązków (np. zgłoszenie, KOBiZE, opłaty).

Wsparcie SOZOS: analiza formalna i przygotowanie dokumentacji

Jeżeli chcesz szybko i bezpiecznie ustalić, czy Twoja instalacja wymaga pozwolenia na emisję czy zgłoszenia, oraz uporządkować KOBiZE i opłaty, możemy przygotować analizę wraz z kompletem dokumentów i rekomendacjami w zakresie ograniczenia emisji pyłu (odpylanie, hermetyzacja, procedury eksploatacyjne).

Zobacz usługi: Oferta SOZOS – ochrona środowiska

Przydatne linki (wewnętrzne)

• Instalacje, które nie wymagają pozwolenia na emisję (w tym zbiorniki <50 m³)
• Emisja z lakierni – pozwolenie czy zgłoszenie?
• Pozwolenie emisyjne
• Zgłoszenie emisji zanieczyszczeń
• Sprawozdanie do KOBiZE – poradnik
• Opłaty za korzystanie ze środowiska